Trao đổi ý kiến với chúng tôi, PGS, TS Nguyễn Văn Minh, Hiệu trưởng Trường đại học Sư phạm Hà Nội cho biết: Hiện tượng điểm thi môn Lịch sử thấp hoặc ít học sinh lựa chọn môn Lịch sử để thi tốt nghiệp THPT không đồng nghĩa với việc học sinh không yêu thích môn học này. Chúng ta đang giáo dục để hình thành con người toàn diện, môn Lịch sử cũng là một thành tố như các môn học khác mà các em phải học. Ðiểm đặc biệt của môn Lịch sử so với các môn học khác là gắn với truyền thống xây dựng và bảo vệ đất nước, hình thành lòng tự hào dân tộc. Nhiều người hoạt động trong lĩnh vực khoa học tự nhiên đã cống hiến cho đất nước những thành quả lao động sáng tạo cũng chính vì yêu đất nước, nhưng họ lại không hoạt động trong lĩnh vực lịch sử.
Tôi cho rằng, không chỉ học sinh chọn thi môn Lịch sử mới thể hiện tình yêu môn Lịch sử, vấn đề ở chỗ lịch sử của đất nước, dân tộc thấm sâu vào trong con tim và khối óc của học sinh để mỗi suy nghĩ, việc làm của các em đều có gốc rễ quê hương, đất nước mới là điều đáng bàn. Câu chuyện này đã được nhiều nhà khoa học, nhà giáo phân tích trong việc đổi mới cách dạy và học môn Lịch sử. Chúng ta không thể kêu gọi học sinh hãy yêu môn Lịch sử mà hãy thể hiện tình cảm và trách nhiệm với các em bằng việc tìm tòi, khám phá những cách làm, những phương pháp giảng dạy hấp dẫn để cuốn hút các em yêu thích môn học này. Ðây là nhiệm vụ của toàn xã hội, trực tiếp hơn cả là ngành giáo dục. Trường đại học Sư phạm Hà Nội cũng nhận thức sâu sắc điều này và các thầy giáo, cô giáo Khoa Lịch sử đang nỗ lực đổi mới phương pháp giảng dạy.
Dưới góc nhìn của người nghiên cứu, ông Ðặng Hùng, hội viên Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam khẳng định: Việc dạy và học môn Lịch sử là vấn đề rất quan trọng, được cả xã hội quan tâm. Theo tôi, để giúp các em học tốt môn Lịch sử, trước hết, các thầy giáo, cô giáo cần thổi một ngọn lửa đam mê về lịch sử, văn hóa quê hương nói chung, lịch sử dân tộc nói riêng cho các em học sinh. Việc biên soạn sách giáo khoa môn Lịch sử cho học sinh cũng cần xem xét lại cho phù hợp với từng cấp; bài nào không còn phù hợp thì nên cắt bỏ, những bài thiếu hấp dẫn thì cần chỉnh sửa, bổ sung. Một thí dụ điển hình ở huyện Hưng Hà (Thái Bình) cho thấy, hằng tuần, vào các ngày nghỉ, lễ, nhiều trường học từ tiểu học đến THPT thường xuyên bố trí mời những người nghiên cứu lịch sử địa phương về nói chuyện cho cán bộ, nhân dân, học sinh nghe; kết hợp tổ chức các buổi dã ngoại cho học sinh tìm hiểu di tích lịch sử, văn hóa trong huyện, tỉnh. Từ học kỳ II, năm học 2013, huyện Hưng Hà còn chủ động tổ chức cuộc thi viết "Lịch sử quê hương em". Cuộc thi được đánh giá một cách nghiêm túc, có trao giải cho nên học sinh rất hào hứng học tập, tìm hiểu môn Lịch sử. Ðáng chú ý, phần lớn các xã của huyện Hưng Hà đã thành lập thư viện trường học, không gian đọc, cho nên phong trào học sinh yêu thích môn Lịch sử và các môn học khác phát triển khá mạnh. Trong các kỳ thi tốt nghiệp THPT, ÐH, CÐ, tỉnh Thái Bình có nhiều học sinh đạt điểm cao môn Lịch sử, trong đó có nhiều em ở huyện Hưng Hà.
