Tọa đàm góp ý xây dựng đề án “Phát triển, nâng cao chất lượng đào tạo các trường sư phạm đến năm 2030 định hướng đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2045”

Tham dự tọa đàm, về phía Bộ Giáo dục và Đào tạo có Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng; ông Huỳnh Văn Chương – Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng; ông Nguyễn Tiến Thảo – Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học; ông Phạm Tuấn Anh – Phó Cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục; ông Nguyễn Anh Dũng – Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học, ông Nguyễn Văn Hiền - Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội, Ông Nguyễn Tiến Trung – Phó Viện trưởng viện Chiến lược và chính sách giáo dục cùng các đại biểu thuộc các vụ, cục của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Về phía Trường Đại học Sư phạm Hà Nội có PGS.TS. Nguyễn Đức Sơn – Hiệu trưởng; PGS.TS. Kiều Văn Hoan – Phó Hiệu trưởng; GS.TS. Nguyễn Ngọc Hà – Phó Hiệu trưởng; lãnh đạo các phòng, ban, viện, trung tâm, các khoa đào tạo và đại diện Ban Giám hiệu các trường trực thuộc.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng phát biểu định hướng, làm rõ những yêu cầu trọng tâm đặt ra đối với quá trình xây dựng và triển khai Đề án. Thứ trưởng nhấn mạnh vai trò đặc biệt quan trọng của hệ thống các trường sư phạm đối với chất lượng giáo dục quốc gia. Việc nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên không chỉ là nhiệm vụ của riêng các cơ sở đào tạo sư phạm mà còn có ý nghĩa lan tỏa, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn ngành Giáo dục. Quá trình xây dựng Đề án cần được thực hiện trên tinh thần nhìn thẳng vào thực tiễn, đánh giá khách quan, khoa học và toàn diện những ưu điểm, hạn chế của hệ thống các cơ sở đào tạo giáo viên. Trong đó, cần quan tâm đồng bộ đến chất lượng đội ngũ, cơ sở vật chất, chương trình đào tạo, năng lực nghiên cứu khoa học giáo dục và các điều kiện bảo đảm chất lượng đào tạo. Những vấn đề còn tồn tại cần được nhận diện cụ thể, từ đó đề xuất giải pháp phù hợp, có tính khả thi và gắn với trách nhiệm thực hiện.

Trong bối cảnh hiện nay, người giáo viên cần có khả năng đổi mới, sáng tạo và chủ động khai thác nhiều nguồn học liệu khác nhau. Sách giáo khoa cần được nhìn nhận như một nguồn tài liệu quan trọng, nhưng không phải khuôn mẫu duy nhất; giáo viên cần linh hoạt vận dụng, kết nối với các nguồn tri thức bên ngoài để mở rộng kiến thức, giúp học sinh có cái nhìn toàn diện và tiếp nhận sâu sắc những nội dung được truyền tải. Việc đầu tư cho các trường sư phạm cũng cần có trọng tâm, trọng điểm, gắn với sứ mệnh, năng lực và sản phẩm đầu ra của từng cơ sở đào tạo. Các trường sư phạm trọng điểm cần phát huy vai trò dẫn dắt hệ thống, nâng cao năng lực nghiên cứu, đổi mới giáo dục và từng bước khẳng định vị thế trong khu vực và trên thế giới.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng phát biểu định hướng tại Tọa đàm.

PGS.TS. Nguyễn Đức Sơn – Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội nhấn mạnh ý nghĩa và tầm quan trọng của việc xây dựng Đề án đối với sự phát triển của toàn hệ thống các trường sư phạm, đồng thời khẳng định đây là cơ hội quan trọng để các cơ sở đào tạo giáo viên nhìn nhận đầy đủ thực trạng, xác định rõ định hướng và tạo động lực phát triển trong thời gian tới. Đề án có phạm vi tác động rộng, không chỉ liên quan đến hoạt động của các cơ sở đào tạo sư phạm mà còn gắn với trách nhiệm của mỗi giảng viên, cán bộ và người làm công tác giáo dục. Vì vậy, việc huy động trí tuệ tập thể, lắng nghe ý kiến từ những người trực tiếp tham gia công tác đào tạo giáo viên là yêu cầu cần thiết để Đề án phản ánh đúng thực tiễn và có tính khả thi. Trên tinh thần đó, Nhà trường mong muốn các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận, đề xuất những giải pháp thiết thực, đồng thời cam kết nghiêm túc tiếp thu, tổng hợp các ý kiến đóng góp.

PGS.TS. Nguyễn Đức Sơn – Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội phát biểu tại Tọa đàm.

GS.TS. Nguyễn Ngọc Hà – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trình bày báo cáo làm rõ những nội dung cốt lõi của Đề án, từ sự cần thiết, mục tiêu, định hướng chiến lược đến thực trạng hệ thống các cơ sở đào tạo giáo viên và những nhóm giải pháp trọng tâm. Từ việc phân tích thực trạng và tham khảo kinh nghiệm quốc tế, báo cáo nhấn mạnh định hướng chuyển từ phát triển theo quy mô sang tập trung nâng cao chất lượng; từ cách tiếp cận phát triển riêng lẻ từng trường sang xây dựng hệ sinh thái giáo dục quốc gia có sự liên kết, điều phối và hỗ trợ lẫn nhau; đồng thời chuyển từ tư duy đầu tư theo nguồn lực sang đầu tư gắn với kết quả và sản phẩm đầu ra. Các trường sư phạm cần được đầu tư tương xứng với sứ mệnh, năng lực và trách nhiệm dẫn dắt quốc gia, từng bước nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế. Song song với đó, việc chuẩn hóa toàn hệ thống cần được triển khai đồng bộ, từ chương trình đào tạo, đội ngũ giảng viên đến các tiêu chí đánh giá, kiểm định và đo lường chất lượng.

Về mục tiêu, Đề án hướng tới nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên theo năng lực và chuẩn mực quốc tế, đồng thời kiến tạo hệ sinh thái giáo dục quốc gia có năng lực nghiên cứu, phát triển và đổi mới giáo dục. Để hiện thực hóa mục tiêu này, báo cáo đề cập các nhóm giải pháp trọng tâm: đổi mới công tác tuyển sinh và đánh giá năng lực người học; phát triển đội ngũ giảng viên sư phạm với yêu cầu năng lực kép; xây dựng cơ chế tài chính và đầu tư đặc thù; phát triển năng lực nghiên cứu khoa học giáo dục; thúc đẩy hợp tác quốc tế; hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ và đặt hàng đào tạo giáo viên, đồng thời tăng cường liên kết giữa cơ sở đào tạo, địa phương và người học.

Đặc biệt, GS.TS. Nguyễn Ngọc Hà nhấn mạnh yêu cầu phát triển năng lực nghiên cứu khoa học giáo dục theo hướng chuyên sâu, có khả năng ứng dụng vào thực tiễn và tạo ra những đổi mới thực chất trong hệ thống giáo dục. Theo đó, các trường sư phạm không chỉ thực hiện nhiệm vụ đào tạo giáo viên mà còn cần trở thành những trung tâm nghiên cứu, phát triển và chuyển giao các mô hình, giải pháp đổi mới giáo dục.

GS.TS. Nguyễn Ngọc Hà – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trình bày báo cáo Đề án.

Trên cơ sở những định hướng và nội dung được trình bày, Tọa đàm tiếp tục ghi nhận nhiều tham luận và ý kiến đóng góp tâm huyết, trách nhiệm từ các nhà khoa học, chuyên gia và cán bộ quản lý của Nhà trường. Các ý kiến tập trung phân tích vai trò của các trường đại học sư phạm trọng điểm trong hệ thống giáo dục quốc gia, đồng thời đề xuất cơ chế đầu tư tập trung, có trọng tâm, trọng điểm nhằm tạo điều kiện để các cơ sở đào tạo sư phạm nâng cao chất lượng đào tạo, phát triển năng lực nghiên cứu khoa học và từng bước khẳng định vị thế trong khu vực, quốc tế. Một số tham luận nhấn mạnh yêu cầu xây dựng hệ sinh thái nghiên cứu, phát triển và đổi mới giáo dục quốc gia, trong đó các trường đại học sư phạm giữ vai trò nòng cốt, dẫn dắt. Bên cạnh đó, vấn đề hoàn thiện cơ chế trách nhiệm giải trình, tăng cường sự gắn kết giữa chất lượng đào tạo, kết quả đầu ra của sinh viên với nhu cầu tuyển dụng và sử dụng đội ngũ giáo viên trong thực tiễn cũng được các đại biểu quan tâm, đề xuất.

Các nhà khoa học Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trình bày tham luận tại Tọa đàm.

Tại phiên thảo luận, các đại biểu tập trung trao đổi, đóng góp ý kiến vào sáu cấu phần chính của Đề án, gồm: chuẩn hóa chương trình đào tạo, thực hành sư phạm và hỗ trợ giáo viên mới; phát triển đội ngũ giảng viên gắn với năng lực số; cơ chế tài chính và đầu tư hạ tầng; khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; hợp tác quốc tế; hoàn thiện cơ chế, chính sách, trong đó có việc sửa đổi Nghị định 116, dự báo cung – cầu giáo viên, sắp xếp mạng lưới và phát triển hệ thống trường thực hành.

Các ý kiến thảo luận tập trung làm rõ những yêu cầu đặt ra đối với hệ thống đào tạo sư phạm, đồng thời đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, phát triển đội ngũ, tăng cường năng lực nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, bảo đảm sự gắn kết giữa các cơ sở đào tạo với nhu cầu sử dụng giáo viên trong thực tiễn. Không khí trao đổi diễn ra nghiêm túc, thẳng thắn và trách nhiệm, thể hiện sự quan tâm của các đại biểu đối với định hướng phát triển lâu dài của hệ thống các trường sư phạm.

Những ý kiến trao đổi và đề xuất tại chương trình góp phần bổ sung cơ sở lý luận và thực tiễn cho quá trình hoàn thiện Đề án, đồng thời thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự đồng hành của Trường Đại học Sư phạm Hà Nội cùng các cơ sở đào tạo sư phạm trong nỗ lực nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên, phát triển hệ thống giáo dục và đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trong giai đoạn mới.

Một số hình ảnh tại buổi tọa đàm: